موفقیت محققان ایرانی در کشف مسیر مولکولی تازه موثر در پیشرفت سرطان تیروئید

پژوهشگران دانشگاه علوم پزشکی تهران، دانشگاه علوم پزشکی تبریز و مراکز همکار در مطالعه‌ای تازه، نقش احتمالی یک RNA غیرکدکننده بلند به نام PICSAR یا LINC00162 را در شبکه مولکولی مرتبط با پیشرفت سرطان تیروئید بررسی کرده‌اند؛ یافته‌ای که می‌تواند مسیر تحقیقات آینده برای توسعه نشانگرهای تشخیصی و اهداف درمانی جدید را هموار کند.

به گزارش دیده‌بان علم ایران، نتایج این پژوهش نشان می‌دهد افزایش فعالیت مولکولی به نام PICSAR ممکن است از طریق یک شبکه تنظیمی شامل دو microRNA و ژنی به نام RAPGEFL1 با پیشرفت سرطان تیروئید ارتباط داشته باشد.

مریم حجازی، تهمینه جعفری و همکاران در این مطالعه که طی مقاله ای با عنوان  A novel long non-coding RNA, PICSAR, promotes thyroid cancer progression through the hsa-miR-320A/hsa-miR-485/RAPGEFL1 axis در مجله Medical Oncology منتشر شده  با بررسی داده‌های ژنتیکی و نمونه‌های بافتی، تلاش کردند تصویری دقیق‌تر از نقش این مولکول در سرطان تیروئید ارائه دهند؛ با این حال، محققان تأکید دارند که این یافته‌ها هنوز در مراحل اولیه تحقیقات قرار دارد و برای تبدیل شدن به یک روش تشخیصی یا درمانی، به مطالعات گسترده‌تر نیاز است.

PICSAR چیست؟

PICSAR که با نام LINC00162 نیز شناخته می‌شود، نوعی RNA غیرکدکننده بلند یا Long Non-coding RNA است.

برخلاف RNAهایی که دستور ساخت پروتئین را در اختیار سلول قرار می‌دهند، RNAهای غیرکدکننده بلند معمولاً پروتئین تولید نمی‌کنند، اما می‌توانند در تنظیم فعالیت ژن‌ها و فرآیندهای مختلف سلولی نقش داشته باشند.

مطالعات پیشین، نقش PICSAR را در برخی بیماری‌ها و انواع سرطان بررسی کرده بودند، اما نقش دقیق آن در سرطان تیروئید تاکنون به‌طور کامل روشن نشده بود.

بررسی نمونه‌های سرطانی و بافت‌های طبیعی

پژوهشگران در این مطالعه ابتدا داده‌های ژنتیکی موجود در پایگاه‌های بزرگ مرتبط با سرطان را بررسی کردند و سپس نتایج خود را در ۵۰ نمونه بافت سرطان تیروئید و ۵۰ نمونه بافت طبیعی مجاور ارزیابی کردند.

نتایج نشان داد میزان فعالیت PICSAR در نمونه‌های سرطان تیروئید به‌طور قابل توجهی بیشتر از بافت‌های طبیعی است.

در مقابل، دو مولکول کوچک تنظیم‌کننده به نام‌های hsa-miR-320A و **hsa-miR-485 در بافت‌های سرطانی کاهش یافته بودند.

یک «اسفنج مولکولی» در شبکه سرطان؟

یکی از فرضیه‌های مطرح‌شده در این پژوهش آن است که PICSAR ممکن است مانند یک «اسفنج مولکولی» عمل کند.

به این معنا که این RNA می‌تواند برخی microRNAها را به خود متصل کرده و مانع از انجام عملکرد طبیعی آنها شود.

بر اساس نتایج این مطالعه، افزایش PICSAR ممکن است با کاهش فعالیت miR-320A و miR-485 همراه باشد. کاهش فعالیت این دو microRNA نیز می‌تواند با افزایش فعالیت ژنی به نام RAPGEFL1 ارتباط داشته باشد.

محققان مشاهده کردند که میزان فعالیت RAPGEFL1 نیز در نمونه‌های سرطان تیروئید افزایش یافته است.

این یافته‌ها در مجموع، وجود یک محور تنظیمی احتمالی شامل:

PICSAR → miR-320A / miR-485 → RAPGEFL1

را مطرح می‌کند؛ شبکه‌ای که ممکن است در فرآیندهای مرتبط با پیشرفت سرطان تیروئید نقش داشته باشد.

وقتی PICSAR خاموش شد چه اتفاقی افتاد؟

یکی از بخش‌های مهم این پژوهش، بررسی عملکرد PICSAR در سلول‌های سرطان تیروئید بود.

محققان با استفاده از فناوری siRNA تلاش کردند فعالیت این مولکول را کاهش دهند.

نتایج نشان داد پس از خاموش‌سازی PICSAR میزان فعالیت ژنRAPGEFL1 کاهش یافت، میزان miR-320A افزایش پیدا کرد و میزان miR-485 نیز افزایش قابل توجهی نشان داد.

این نتایج از وجود یک ارتباط تنظیمی میان این مولکول‌ها حمایت می‌کند و نشان می‌دهد PICSAR می‌تواند یکی از اجزای مهم شبکه مولکولی مرتبط با سرطان تیروئید باشد.

آیا این مولکول می‌تواند به تشخیص سرطان کمک کند؟

پژوهشگران معتقدند PICSAR و مولکول‌های مرتبط با آن، از جمله RAPGEFL1، miR-320A و miR-485، می‌توانند در آینده به‌عنوان گزینه‌هایی برای بررسی بیشتر در زمینه توسعه نشانگرهای زیستی سرطان تیروئید مطرح شوند.

با این حال، یک نکته مهم وجود دارد: PICSAR در برخی انواع دیگر سرطان نیز افزایش فعالیت نشان داده است. بنابراین، استفاده از این مولکول به‌تنهایی احتمالاً برای تشخیص اختصاصی سرطان تیروئید کافی نخواهد بود.

به گفته پژوهشگران، برای ارزیابی ارزش واقعی این مولکول‌ها در تشخیص، پیش‌آگهی یا پایش بیماران، مطالعات بزرگ‌تر ضروری است.

با وجود اهمیت نتایج این مطالعه، پژوهشگران تأکید دارند که این یافته‌ها هنوز به معنای دستیابی به یک درمان جدید برای سرطان تیروئید نیست.

بخش مهمی از این پژوهش بر پایه تحلیل داده‌های مولکولی، بررسی نمونه‌های بافتی و آزمایش‌های سلولی انجام شده است. برای بررسی امکان استفاده درمانی از هدف قرار دادن PICSAR، مطالعات بیشتری در مدل‌های حیوانی و در نهایت کارآزمایی‌های بالینی مورد نیاز خواهد بود.

تعداد نسبتاً محدود نمونه‌ها نیز از جمله محدودیت‌های این پژوهش است که ضرورت بررسی نتایج در جمعیت‌های بزرگ‌تر را نشان می‌دهد.

گامی تازه در شناخت شبکه مولکولی سرطان تیروئید

این پژوهش مسیر مولکولی تازه‌ای را در ارتباط با سرطان تیروئید مطرح می‌کند که در آن RNA غیرکدکننده بلند PICSAR ممکن است با تأثیر بر دو microRNA و افزایش فعالیت ژن RAPGEFL1 در فرآیندهای مرتبط با پیشرفت سرطان نقش داشته باشد.

پیام اصلی این پژوهش آن است که PICSAR می‌تواند به یکی از اهداف مهم تحقیقات آینده در زمینه تشخیص و درمان سرطان تیروئید تبدیل شود؛ اما هنوز شواهد کافی برای استفاده از آن در درمان بیماران وجود ندارد.

این یافته، بیش از آنکه یک درمان آماده برای سرطان تیروئید معرفی کند، پنجره تازه‌ای به سوی شناخت پیچیدگی‌های مولکولی این بیماری و طراحی تحقیقات آینده باز می‌کند.

انتهای پیام