- دیده بان علم ایران – Iran Science Watch - https://didehbanelmiran.ir -

پاکستان به سمت تسهیل رویه‌های ناظر بر تراریخته‌ها حرکت می‌کند

پاکستان تصمیم گرفته است با تصویب اصلاحات اساسی در قوانین ایمنی زیستی پاکستان ۲۰۰۵ از جمله ساده‌سازی رویه‌های صدور مجوز، کاهش واردات و تسهیل تحقیقات آزمایشگاهی در دانشگاه‌ها و بخش خصوصی، رژیم نظارتی موجودات اصلاح‌شده ژنتیکی (GMO) خود را به طور قابل توجهی آزاد کند.

به گزارش دیده‌بان علم ایران، این تصمیم در جلسه کمیته ملی ایمنی زیستی (NBC) که به ریاست دبیر وزارت تغییرات اقلیمی در اسلام آباد برگزار شد، اتخاذ شد.

به گفته محمد سلیم شیخ، سخنگوی این وزارتخانه، مقامات ارشد از جمله مدیر کل آژانس حفاظت از محیط زیست پاکستان (Pak-EPA)، کارشناسان فنی و اعضای چارچوب نظارتی ایمنی زیستی در این جلسه حضور داشتند.

وی خاطرنشان کرد که این اصلاحات برای تصویب در کابینه توصیه شده و پیامدهای عمده‌ای برای صنایع روغن خوراکی و طیور پاکستان خواهد داشت که به شدت به سویا و کانولای اصلاح ژنتیکی شده (تراریخته) وارداتی برای اهداف غذایی، خوراک دام و فرآوری متکی هستند.

یکی از تغییرات کلیدی، حذف «بند غروب» است که در سال ۲۰۲۴ معرفی شد و واردات محصولات تراریخته را فقط تا ۱۷ ژانویه ۲۰۲۷ مجاز می‌دانست.

طبق اصلاحات پیشنهادی، واردات غلات تراریخته مانند سویا و کانولا بدون هیچ تاریخ انقضایی ادامه خواهد یافت.

قوانین اصلاح‌شده همچنین به‌طور رسمی فناوری‌های جدید ویرایش ژن را به رسمیت می‌شناسند و به کمیته‌های ایمنی زیستی نهادی (IBCs) در دانشگاه‌ها و مؤسسات تحقیقاتی خصوصی، استقلال بیشتری برای تأیید پروژه‌های تحقیقاتی آزمایشگاهی دانشجویی اعطا می‌کنند.

به گفته سخنگوی وزارتخانه، این اقدام با هدف ترویج تحقیقات مبتنی بر علم و کاهش موانع بوروکراتیک در نوآوری‌های بیوتکنولوژی انجام می‌شود.

رژیم ایمنی زیستی پاکستان در حال حاضر از طریق یک سیستم کمیته چند لایه که برای اطمینان از رعایت پروتکل ایمنی زیستی کارتاهنا طراحی شده است، فعالیت می‌کند.

این اصلاحات به دنبال ساده‌سازی ساختار و قدرت تصمیم‌گیری این کمیته‌ها برای تضمین تأیید سریع‌تر و به حداقل رساندن تأخیرها هستند.

اصلاحات عمده دیگر مربوط به فرآیند صدور مجوز برای واردات غلات GMO است. تحت چارچوب جدید، شرکت‌های بیوتکنولوژی چندملیتی مجاز خواهند بود که مستقیماً برای رویدادهای خاص GMO درخواست مجوز کنند. پس از تأیید توسط NBC، مجوزها در وب‌سایت Pak-EPA منتشر می‌شوند و واردکنندگان خصوصی قادر خواهند بود تا غلات GMO تأیید شده را بدون اخذ مجوزهای جداگانه وارد کنند.

مقامات Pak-EPA گفتند که این اقدام به کاهش هزینه‌های تجارت و تشویق سرمایه‌گذاری در بخش‌های استخراج روغن خوراکی و خوراک دام کمک خواهد کرد.

محمد رئوف، مدیر برنامه ملی دفتر تهاتر ایمنی زیستی پاکستان در آژانس حفاظت از محیط زیست پاکستان (Pak-EPA0) گفت: «رژیم ایمنی زیستی پاکستان تا حدودی پیشگیرانه و سختگیرانه است. ما در تلاشیم تا آن را بازتر، مبتنی بر علم و مناسب برای تجارت کنیم.»

سلیم شیخ گفت که این اصلاحات نشان دهنده گذار پاکستان به سمت یک سیستم مدیریت ایمنی زیستی مدرن و مبتنی بر نوآوری است.

وی گفت: «این اصلاحات برای ایجاد تعادل بین حفاظت از ایمنی زیستی با پیشرفت علمی، امنیت غذایی و تسهیل سرمایه‌گذاری طراحی شده‌اند.»

وی افزود: «در جهانی که تحت فشار آب و هوا قرار دارد و با ناامنی غذایی فزاینده‌ای روبرو است، پاکستان به سیستم‌های نظارتی کارآمد و مبتنی بر علم نیاز دارد که نوآوری را تشویق کند و در عین حال ایمنی و شفافیت را تضمین کند.»

مقامات گفتند که پاکستان همچنین در حال بررسی مدل‌های بین‌المللی، به ویژه چارچوب ایمنی زیستی کانادا، برای نوسازی بیشتر سیستم نظارتی خود است.

به گزارش دیده‌بان علم ایران، پاکستان یکی از کشورهای مهم تولیدکننده محصولات تراریخته در جنوب آسیا محسوب می‌شود. پنبه Bt گسترده‌ترین محصول تراریخته کشت شده در آن کشور است. علاوه بر این، ذرت تراریخته با گستره ای محدودتر کشت می شود. ضمن این که نیشکر تراریخته نیز به‌تازگی وارد مرحله تجاری‌سازی شده است.
برنج و گندم تراریخته نیز عمدتاً در مرحله تحقیق، توسعه یا آزمایش قرار داشته‌اند و هنوز نقش عمده‌ای در کشاورزی پاکستان ندارند.

علی رغم دستیابی دانشمندان ایرانی به فناوری تولید محصولات تراریخته و رونمایی از نخستین رقم برنج تراریخته مقاوم به آفات پروانه ای جهان در سال ۱۳۸۴ در مزارع شمال کشور، جریان های فناوری هراس و تهدیدکننده امنیت غذایی کشور با نشر گسترده شایعات و تبلیغات ضدعلمی در رسانه ها، تحدید و آزار محققان فعال در حوزه بیوتکنولوژی کشاورزی به ویژه زنده یاد بهزاد قره‌یاضی، موسس و رئیس فقید پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی و کارشکنی در مراجع رسمی از تولید این محصولات در کشور جلوگیری کرده اند. این در حالی است که سیل واردات و مصرف محصولات تراریخته خارجی از جمله دانه های روغنی در کشور سال به سال شدت می گیرد و مخالفت با محصولات تراریخته، تولید ملی آنها را نشانه گرفته است.

انتهای پیام