یک گروه پژوهشی بینالمللی متشکل از محققان پژوهشکده زیست فناوری رویان اصفهان با استفاده از فناوری پیشرفته CRISPR/Cas9، موفق به ایجاد تغییرات هدفمند در ژنهای مؤثر بر تولیدمثل و رشد در بز شدند.
به گزارش دیدهبان علم ایران، این دستاورد گامی مهم در جهت اصلاح نژاد دقیق دامهای اهلی بدون نیاز به روشهای سنتی طولانیمدت به شمار میرود.
این مطالعه توسط مهدی حاجیان، احمد پیرعلی، سید حسین حسینی مقدم، رضا مرادی، شیوا روحاللهی، مینا جوزی، طیبه ایزدی، نیما تنهاییوش، ویلفرید کوئس، محمدحسین نصراصفهانی، فرنوش جعفرپور و شاهین اقبالسعید در پژوهشکده زیست فناوری پژوهشگاه رویان و با همکاری محققانی از آلمان انجام شده و در مجله بین المللی پژوهشی Functional & Integrative Genomics منتشر شده است.
این مطالعه بر روی ویرایش هم زمان چند ژن کلیدی متمرکز بود: ژنهای BMP15 و GDF9 (مؤثر بر افزایش تخمکگذاری و چندقلوزایی) و ژنهای MSTN و CLPG (مؤثر بر توسعه عضلات و تولید گوشت).
محققان با بهینهسازی روش انتقال ژن (الکتروپوریشن) به درون فیبروبلاستهای جنینی بز و سپس استفاده از روش انتقال هسته سلول سوماتیک (SCNT) با تکنیک دستی، موفق به تولید جنینهای شبیهسازیشده حاوی این تغییرات ژنتیکی شدند.
جنینهای تولیدشده از سلولهای ویرایششده، نرخ رشد و نموی مشابه جنینهای گروه کنترل داشتند که نشاندهندهعدم تأثیر منفی فرآیند ویرایش بر پتانسیل تکوینی اولیه است.
این تحقیق آشکارا نشان میدهد که ترکیب روشهای کارآمد ویرایش ژنوم مانند کریسپر با فناوری شبیهسازی، ابزاری قدرتمند و نسبتاً سریع برای ایجاد دامهای تراریخته با صفات مطلوب اقتصادی (مانند باروری و تولید گوشت بیشتر) در اختیار میگذارد.
با این حال، این مطالعه همچنین بر نیاز به توسعه راهبردهای جدید برای غلبه بر موانع ویرایش ژنهای تحت تأثیر مکانیسمهای اپیژنتیک (مانند ایمپرینتینگ) تأکید میکند.
این یافتهها مسیر را برای تحقیقات آینده به منظور تولید دامهای اصلاحشده با صفات برتر، افزایش بهرهوری در صنعت دامپروری و تأمین امنیت غذایی هموار میکند.
انتهای پیام